Snuif Cultuur

In alle vormen en maten

Januari en februari: Holocaust Herdenking

Het herdenken van de Holocaust

2020 staat in het teken van 75 jaar Vrijheid en nu de ooggetuigen van de Tweede Wereldoorlog langzaam verdwijnen is het belangrijker dan ooit om te blijven vertellen over deze geschiedenis en de thema’s die daarbij belangrijk zijn. Ik neem je mee naar de mooiste verhalen en verschillende perspectieven op deze periode. Welke podcast moet je luisteren? Welk museum bezoeken? Welk theaterstuk bekijken? Cultuur snuiven in het teken van 75 jaar vrijheid met iedere maand een tip. Op 27 januari was het vijfenzeventig jaar geleden dat concentratie- en vernietigingskamp Auschwitz werd bevrijd. Daarom hier twee projecten die hierbij aansluiten: LEVENSLICHT en Het Geheugen van Auschwitz.

KUNSTTIP: LEVENSLICHT  

Heel Nederland kleurde blauw in januari en februari door het lichtmonument van kunstenaar Daan Roosegaarde. Op 16 januari werd in Rotterdam het monument LEVENSLICHT onthuld om de Holocaust in heel Nederland te herdenken. Daan Roosegaarde is kunstenaar en uitvinder en werkt op het snijvlak van kunst en technologie. Hij zoekt vaak in de natuur zijn inspiratie en werkt met de grote thema’s van deze tijd, zoals duurzaamheid. Hij typeert zijn werk als ‘techno-poetry’: een mix van technologie en creativiteit, waarbij licht vaak een grote rol speelt.

Het monument bestond uit 104.000 stenen, allemaal symbool voor één persoon die in de oorlog is weggevoerd. De eerste week waren alle stenen samen, ze lagen in een grote cirkel aan de Maas in Rotterdam. Na een week gingen de stenen op reis naar de gemeenten waar ze ‘thuishoorden’. De stenen gaan naar de gemeente waar deze mensen na de oorlog niet meer terugkwamen. In het Utrechtse stadskantoor lagen gedurende een maand 600 stenen. Met de cadans van een hartslag werden de stenen door heel Nederland aangelicht: opdat wij hen nooit vergeten.

Daan Roosegaarde vertelde al eerder over het project in De Wereld Draait Door.

Kijktip: Het Geheugen van Auschwitz

Monumenten, kerken en plekken van herinnering bewaren we met de grootst mogelijke voorzichtigheid. Maar wat doen we met vreselijke plekken, zoals Auschwitz-Birkenau in Polen. In de periode 1942-1945 zijn hier ruim een miljoen mannen, vrouwen en kinderen vermoord, van wie de meeste Joods. 75 jaar na dato raakt het concentratiekamp in verval door het extreme weer in Polen en door de eenvoudige bouwstijl van de plek. Laat je het vervallen of conserveer je de plek?

In deze documentaire van NPO 2Doc volg je een team van jonge conservatoren gedurende vijf jaar. Zij conserveren en restaureren deze plek, maar hoe doe je dat? Nog nooit is een concentratiekamp geprobeerd te behouden voor de toekomst. Als kijker krijg je inzicht in de technieken, maar vooral ook in de vragen die opkomen bij die grote project. Moet deze gruwelijke historisch plek bijvoorbeeld wel bewaard blijven? De conservatoren en restauratoren beredeneren dat het naast een vreselijke plek het vooral een herinneringsplek is, die bewaard moet blijven om voor volgende generaties deze herinneringen levend te kunnen houden.

Andere dilemma’s zijn hoever je de barakken restaureert en hoe je de plek ‘echt’ kunt houden. Je kunt alle planken vervangen, maar wat is er dan nog over van de herinneringen van het gebouw. De restauratie geldt als een enorm vat vol antwoorden op restauratievragen wereldwijd, maar de dilemma’s die spelen zijn het interessants om te bekijken!

In de serie 75 jaar Vrijheid verstenen verder op Cultuursnuiver:

 

Info

Wanneer

Januari, februari 2020

Plaats

Nederland

Categorie

75 jaar vrijheid

Lichtmonument LEVENSLICHT, Bron: Studio Roosegaarde en een blik op Auschwitz, bron: KRO het geheugen van Auschwitz